Chứng khoán châu Á biến động mạnh trước áp lực điều chỉnh từ Phố Wall

Theo ghi nhận của AFP trong phiên giao dịch ngày 23/6, các thị trường chứng khoán châu Á rơi vào trạng thái trồi sụt thất thường. Bóng ma từ phiên thao túng nhóm cổ phiếu công nghệ tại Mỹ đêm trước đã nhanh chóng lan rộng, buộc các nhà đầu tư phải đặt dấu hỏi lớn về tính bền vững của làn sóng tăng trưởng dựa vào AI vốn đã kéo dài suốt thời gian qua.

Tâm điểm của làn sóng rút vốn đổ dồn vào các gã khổng lồ bán dẫn khu vực. Tại Hàn Quốc, hai thế lực chip điện tử SK Hynix và Samsung bất ngờ lao dốc, kéo chỉ số KOSPI bốc hơi hơn 3%. Dù vậy, nhìn vào bức tranh toàn cảnh, chỉ số này vẫn ghi nhận mức tăng trưởng ngoạn mục hơn 100% kể từ đầu năm đến nay.

Tương tự, sắc đỏ bao trùm sàn giao dịch Tokyo khi định chế đầu tư công nghệ khổng lồ SoftBank sụt giảm hơn 7% và đại gia sản xuất chip Tokyo Electron cũng bị giảm điểm nghiêm trọng. Sắc xám lan sang cả Đài Loan và Thượng Hải, trong khi Hồng Kông và Sydney duy trì trạng thái đi ngang.

Phản ứng của chứng khoán châu Á phiên này là hệ lụy trực tiếp từ cú trượt chân của Phố Wall trước đó, nơi chỉ số Nasdaq bốc hơi hơn 1% do các ông lớn như Amazon, Nvidia và Microsoft bị xả hàng mạnh mẽ. Tuy nhiên, "nạn nhân" gánh chịu tổn thất nặng nề nhất lại là SpaceX của tỷ phú Elon Musk. Sau đợt IPO kỷ lục và ba phiên mở màn thăng hoa, giá trị của công ty tên lửa và vệ tinh này đã bốc hơi hơn 16%, thổi bay hàng trăm tỷ USD vốn hóa ngay sau khi doanh nghiệp tiết lộ kế hoạch phát hành trái phiếu lần đầu ra công chúng với khối lượng chưa xác định.

Bước đi này của SpaceX, đặt cạnh vòng gọi vốn cổ phần quy mô lớn của Alphabet (công ty mẹ Google) đầu tháng này và liên doanh trung tâm dữ liệu giữa Microsoft với Chevron, càng làm nổi bật một thực tế khắc nghiệt: cuộc đua trí tuệ nhân tạo đang ngốn một lượng vốn khổng lồ và bào mòn dòng tiền của các tập đoàn với tốc độ chóng mặt.

Giới phân tích nhận định, đợt bán tháo đầu tuần đã khơi dậy nỗi lo ngại cố hữu của thị trường về việc hàng nghìn tỷ USD đang được bơm vào AI nhưng dấu hiệu thu hồi vốn trong ngắn hạn vẫn vô cùng mờ mịt. Định giá của các doanh nghiệp hàng đầu đã bị đẩy lên mức quá ảo, điển hình là việc Nvidia từng vượt ngưỡng vốn hóa 5.000 tỷ USD.

Các chuyên gia nghiên cứu thị trường nhận định rằng, định giá hiện tại của lĩnh vực công nghệ đã bị kéo căng và rào cản kỳ vọng của nhà đầu tư giờ đây đã cao hơn nhiều so với vài tháng trước. Những câu hỏi về chi phí vốn và hiệu quả sinh lời của dòng tiền đổ vào AI vẫn chưa có lời đáp. Dù các cái tên như Intel hay Micron đang chạm những đỉnh cao lịch sử mới, thì nhóm "Magnificent Seven" (Bộ bảy quyền lực của làng công nghệ) đã mất đà rõ rệt. Hiện tại, cả Amazon và Nvidia đều đang giao dịch thấp hơn khoảng 12% so với các mức đỉnh gần nhất, trong khi Microsoft và Meta Platforms cũng đang ngấp nghé ở vùng đáy của tháng Ba.

Song song với thị trường chứng khoán, thị trường năng lượng cũng trải qua những rung lắc dữ dội. Giá dầu thô dù nhích nhẹ trong phiên nhưng vẫn kẹt sâu dưới ngưỡng 80 USD/thùng sau cú rơi mạnh trước đó. Nguồn cơn xuất phát từ việc Bộ Tài chính Mỹ thông báo tạm thời dỡ bỏ các lệnh trừng phạt đối với Iran, cho phép quốc gia Trung Đông này sản xuất, bán và vận chuyển dầu thô cùng các sản phẩm liên quan cho đến hết ngày 21/8.

Quyết định này được đưa ra ngay sau khi Washington và Tehran phát đi tín hiệu về những tiến triển tích cực tại vòng đàm phán hòa bình ở Thụy Sĩ. Các dữ liệu theo dõi hàng hải quốc tế lập tức ghi nhận mật độ tàu chở dầu qua Eo biển Hormuz — huyết mạch hàng hải quan trọng bậc nhất thế giới — đã tăng mạnh trở lại.

Chính trường Mỹ cũng liên tục phát đi các thông điệp nặng ký về sự kiện này. Phó Tổng thống Mỹ JD Vance khẳng định một "nền tảng rất tốt" đã được thiết lập cho các vòng đàm phán tiến tới thỏa thuận cuối cùng, đồng thời Iran sẽ cho phép các thanh sát viên hạt nhân của Liên Hợp Quốc quay trở lại.

Phía ngược lại, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baqaei xác nhận hai bên đã có một cuộc thảo luận rất ngắn gọn về vấn đề hạt nhân nhưng chưa đi vào chi tiết. Đáng chú ý, Tổng thống Donald Trump tuyên bố Eo biển Hormuz hiện đã "hoàn toàn mở cửa" cho hoạt động vận tải hàng hải sau khi Iran từng phong tỏa khu vực này nhằm đáp trả vụ ném bom của liên quân Mỹ - Israel vào cuối tháng Hai. Ông Trump nhấn mạnh Washington đang nỗ lực đàm phán để đảm bảo hai mục tiêu cốt lõi: giữ vững sự thông suốt của eo biển chiến lược và loại bỏ vĩnh viễn nguy cơ Iran sở hữu vũ khí hạt nhân.

Bên cạnh câu chuyện công nghệ và dầu mỏ, sự chú ý của giới tài chính quốc tế cũng đang đổ dồn về Tokyo khi đồng Yên Nhật đang giao dịch ngay dưới mức thấp nhất trong vòng 40 năm qua so với đồng USD.

Đồng nội tệ Nhật Bản suy yếu nghiêm trọng sau lập trường diều hâu của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) vào tuần trước, đi kèm với những hoài nghi về việc Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) đang quá chậm trễ và thiếu quyết liệt trong cuộc chiến chống lạm phát.

Giới đầu tư đang ráo riết theo dõi các động thái ngoại giao tiền tệ sau khi các hãng thông tấn lớn của Nhật Bản là NHK và Kyodo News tiết lộ Bộ trưởng Tài chính nước này Satsuki Katayama và Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent đã có cuộc điện đàm khẩn cấp về vấn đề tỷ giá. Đây là động thái đặc biệt chú ý sau khi giới chức Nhật Bản đã phải chi ra tới hơn 70 tỷ USD trong tháng trước nhằm can thiệp và nâng đỡ đồng Yên trước sức ép giảm giá quá lớn từ đồng bạc xanh.