Bí ẩn sau quyết định mở cửa của quốc gia có thủ đô cẩm thạch lớn nhất thế giới
Nhằm đa dạng hóa nền kinh tế vốn phụ thuộc gần như hoàn toàn vào doanh thu từ khí đốt, Chính phủ Turkmenistan đang phát đi những tín hiệu bước đầu về việc đơn giản hóa thủ tục và mở rộng hợp tác quốc tế để thu hút phân khúc khách du lịch trải nghiệm.
Theo ghi nhận từ nguồn tin thông tấn, Turkmenistan đang từng bước nới lỏng chính sách thị thực vốn nổi tiếng nghiêm ngặt kể từ khi tuyên bố độc lập vào năm 1991. Dù cơ chế giám sát hành trình đối với khách quốc tế về cơ bản vẫn được duy trì, các công ty lữ hành tại địa phương cho biết tỷ lệ từ chối hồ sơ xin thị thực nhập cảnh đã giảm mạnh trong thời gian gần đây.
Tại di chỉ khảo cổ thành cổ Nisa gần thủ đô Ashgabat, xu hướng tiếp cận của các đoàn khách phương Tây ngày càng trở nên rõ nét dưới tác động từ các biện pháp nới lỏng định hướng của chính quyền sở tại. Giới phân tích quốc tế nhìn nhận, sự độc đáo về mặt kiến trúc, các giá trị di sản văn hóa bản địa như thương hiệu ngựa Akhal-Teke, chó Alabai hay ngành thủ công mỹ nghệ thảm Turkmen đặc trưng chính là những lợi thế so sánh cốt lõi giúp quốc gia này thu hút nhóm khách lữ hành mong muốn tìm kiếm sự khác biệt.

Bức tranh hạ tầng đô thị của Turkmenistan cũng là một điểm nhấn chiến lược trong chính sách quảng bá hình ảnh quốc gia. Dưới sự điều hành mang tính kế thừa của hệ thống lãnh đạo từ thời cựu Tổng thống Saparmurat Niyazov cho đến đương kim Tổng thống Serdar Berdymukhamedov, thủ đô Ashgabat đã được tái thiết định hình thành một trung tâm kiến trúc độc đáo.
Định chế Kỷ lục Thế giới Guinness đã công nhận Ashgabat là đô thị có mật độ các công trình xây dựng bằng đá cẩm thạch trắng cao nhất thế giới. Bên cạnh cảnh quan đô thị đồng bộ, các kỳ quan tự nhiên như hố khí sa mạc mang tên "Cổng địa ngục" — vốn duy trì trạng thái bùng cháy suốt nửa thế kỷ qua — vẫn duy trì vị thế là điểm đến có sức hút truyền thông quốc tế lớn nhất, tạo tiền đề cho sự bùng nổ của các nội dung số trên các nền tảng mạng xã hội toàn cầu.

Mặc dù vậy, giới quan sát nhận định ngành công nghiệp không khói của Turkmenistan hiện vẫn đang ở giai đoạn sơ khởi và đối mặt với nhiều rào cản mang tính cơ cấu. Đại diện một số định chế ngoại giao phương Tây tại Ashgabat cho rằng, để hiện thực hóa mục tiêu phát triển bền vững, quốc gia này cần đồng bộ hóa ba yếu tố then chốt bao gồm quyết tâm chính trị, đơn giản hóa quy trình cấp thị thực và hoàn thiện hệ thống cơ sở hạ tầng giao thông kết nối.
Hiện tại, dù các tổ hợp lưu trú phân khúc cao cấp đang được tập trung đầu tư tại thủ đô Ashgabat và khu nghỉ dưỡng ven Biển Caspian Avaza, hệ thống hạ tầng dịch vụ tại các địa phương vùng sâu vùng xa vẫn chưa đáp ứng được nhu cầu của các đoàn khách quy mô lớn. Thêm vào đó, do cơ quan quản lý du lịch nhà nước đã giải thể từ giai đoạn đại dịch Covid-19, việc thiếu hụt dữ liệu thống kê định kỳ về lượng khách nhập cảnh cũng gây ra những khó khăn nhất định cho công tác dự báo thị trường.
Nhằm tìm kiếm không gian tăng trưởng mới, giới hoạch định chính sách và các doanh nghiệp lữ hành nội địa đang đề xuất giải pháp liên kết vùng dọc theo tuyến đường con đường tơ lụa cổ xưa. Phương án hợp tác với quốc gia láng giềng Uzbekistan để khai thác các cụm di tích khảo cổ vùng biên giới đang được đánh giá cao về tính khả thi kinh tế.
Đại diện chính quyền Turkmenistan, Tổng thống Serdar Berdymukhamedov khẳng định tiến trình mở rộng quy mô ngành du lịch và đẩy mạnh hợp tác quốc tế là bước đi tất yếu trong định hướng trung hạn. Dù đạo luật về việc áp dụng hệ thống thị thực điện tử (e-visa) được thông qua vào năm 2025 vẫn chưa chính thức được triển khai trên thực tế, những chuyển dịch tích cực trong tư duy điều hành kinh tế thời gian qua đang kỳ vọng sẽ sớm biến du lịch thành động lực tăng trưởng mới, giảm bớt sự phụ thuộc vào xuất khẩu tài nguyên năng lượng của quốc gia Trung Á này.
