Xây dựng nền nông nghiệp xanh, giá trị gia tăng cao

Tái cơ cấu theo hướng hiện đại, giá trị cao

Bước vào giai đoạn phát triển mới, Gia Lai xác định tái cơ cấu toàn diện ngành Nông nghiệp theo hướng hiện đại, sinh thái và bền vững, chuyển mạnh từ tư duy phát triển dựa trên sản lượng sang nâng cao chất lượng, giá trị gia tăng và hiệu quả sử dụng tài nguyên. Đây là nền tảng để nông nghiệp tiếp tục giữ vai trò trụ đỡ của nền kinh tế địa phương.

Theo định hướng giai đoạn 2025 - 2030, ngành tập trung tổ chức lại sản xuất theo hướng hàng hóa quy mô lớn, hình thành các vùng chuyên canh gắn với công nghiệp chế biến và xuất khẩu. Các sản phẩm chủ lực như cà phê, hồ tiêu, cao su, điều, sầu riêng, chuối và chanh dây tiếp tục được quy hoạch thành các vùng nguyên liệu tập trung, bảo đảm nguồn cung ổn định cho doanh nghiệp chế biến sâu và xuất khẩu. Song song với đó, sản xuất lúa và rau màu vẫn được duy trì hợp lý nhằm bảo đảm an ninh lương thực.

Một trong những trọng tâm là nâng cao chất lượng sản xuất thông qua áp dụng các tiêu chuẩn VietGAP, GlobalGAP, nông nghiệp hữu cơ, xây dựng mã số vùng trồng và truy xuất nguồn gốc. Đây được xem là điều kiện quan trọng để nông sản Gia Lai đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường trong nước và quốc tế.

Lĩnh vực chăn nuôi tiếp tục phát triển theo hướng công nghiệp, ứng dụng công nghệ cao và bảo đảm an toàn dịch bệnh. Thủy sản được định hướng phát triển bền vững, nâng cao hiệu quả khai thác xa bờ, đẩy mạnh nuôi trồng ứng dụng công nghệ cao.

Lâm nghiệp tiếp tục giữ vai trò quan trọng trong chiến lược phát triển kinh tế xanh của tỉnh. Gia Lai đẩy mạnh trồng rừng gỗ lớn, phát triển lâm sản ngoài gỗ, dịch vụ môi trường rừng và khai thác tiềm năng du lịch sinh thái; đồng thời từng bước tham gia thị trường carbon nhằm gia tăng giá trị kinh tế rừng. Mục tiêu đến năm 2030, tỷ lệ che phủ rừng đạt khoảng 46,5%.

Song hành với phát triển sản xuất, chương trình xây dựng nông thôn mới được triển khai theo hướng nâng cao chất lượng, gắn với phát triển kinh tế nông thôn, sản phẩm OCOP và du lịch trải nghiệm. Các chính sách hỗ trợ sinh kế, đào tạo nghề và tạo việc làm tiếp tục được quan tâm, nhất là tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và khu vực miền núi.

Với các giải pháp đồng bộ, ngành Nông nghiệp và Môi trường Gia Lai phấn đấu đến năm 2030 đạt tốc độ tăng trưởng GRDP khoảng 3,8 - 4%/năm, đóng góp gần 20% cơ cấu kinh tế của tỉnh. Quan trọng hơn, nông nghiệp Gia Lai đang chuyển từ “sản xuất nông nghiệp” sang “kinh tế nông nghiệp”, lấy giá trị gia tăng, công nghệ và thị trường làm động lực phát triển.

Hình thành chuỗi giá trị xanh và nâng tầm nông sản

Không chỉ mở rộng quy mô sản xuất, Gia Lai đang chuyển trọng tâm sang phát triển chuỗi giá trị nông nghiệp gắn với chế biến sâu, đổi mới công nghệ và mở rộng thị trường. Đây được xem là giải pháp căn cơ để nâng cao giá trị nông sản và sức cạnh tranh của nền nông nghiệp địa phương. Tỉnh đặt mục tiêu tăng mạnh tỷ lệ chế biến sâu đối với các ngành hàng chủ lực, đồng thời phát triển nông nghiệp công nghệ cao, nông nghiệp hữu cơ và kinh tế tuần hoàn.

Song song với đó, tỉnh tiếp tục xây dựng các vùng nguyên liệu đạt chuẩn, phát triển chuỗi liên kết giữa doanh nghiệp và người dân. Hiện toàn tỉnh đã hình thành 9 vùng nguyên liệu đối với các cây trồng chủ lực và duy trì 217 chuỗi liên kết sản xuất gắn với tiêu thụ; mục tiêu đến năm 2030 nâng lên khoảng 300 - 350 chuỗi, tạo nền tảng cho sản xuất quy mô lớn và ổn định.

Điểm mới trong chiến lược phát triển lần này là phát huy vai trò dẫn dắt của doanh nghiệp. Nhiều doanh nghiệp lớn như Công ty TNHH Vĩnh Hiệp, Công ty Cổ phần Nafoods Tây Nguyên, Công ty TNHH MTV Cây ăn trái THAGRICO Cao Nguyên được định hướng phát triển các vùng nguyên liệu quy mô lớn, đồng thời đầu tư nhà máy chế biến, kho lạnh và hệ thống logistics, góp phần hình thành chuỗi giá trị khép kín từ sản xuất đến tiêu thụ.

Đặc biệt, ngành Nông nghiệp và Môi trường tiếp tục đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ và chuyển đổi số trong toàn bộ chuỗi sản xuất. Việc xây dựng mã số vùng trồng, truy xuất nguồn gốc và tiêu chuẩn hóa quy trình sản xuất đang tạo điều kiện để nông sản Gia Lai từng bước chinh phục các thị trường khó tính.

Những kết quả bước đầu đã khẳng định hướng đi đúng của tỉnh. Chanh dây Gia Lai trở thành lô hàng chanh dây đầu tiên của Việt Nam xuất khẩu sang châu Âu theo Hiệp định EVFTA; sản phẩm chuối LOPANG BANANA được phân phối tại 81 siêu thị ở Hàn Quốc; nhiều sản phẩm cà phê, hồ tiêu và sầu riêng cũng ngày càng mở rộng thị trường tại châu Âu, Hoa Kỳ, Nhật Bản và Hàn Quốc.

Trong thời gian tới, cùng với việc hoàn thiện hạ tầng và công nghiệp chế biến, Gia Lai tiếp tục hướng tới nền nông nghiệp phát thải thấp, tuần hoàn và thân thiện với môi trường, đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế về phát triển bền vững.