WATEC: Vì một cộng đồng an toàn hơn trước thiên tai

Công nghệ cảnh báo thiên tai “Make in Vietnam”

Được thành lập từ năm 2003, WATEC ban đầu hoạt động trong lĩnh vực tư vấn xây dựng các công trình thủy lợi, thủy điện. Tuy nhiên, từ năm 2015, doanh nghiệp đã chuyển hướng mạnh mẽ sang nghiên cứu, phát triển các thiết bị quan trắc khí tượng thủy văn và hệ thống cảnh báo thiên tai ứng dụng công nghệ số. Với sứ mệnh “Hướng tới xây dựng một cộng đồng an toàn hơn trước thiên tai”, WATEC đã từng bước khẳng định vị thế của một doanh nghiệp khoa học công nghệ tiên phong tại Việt Nam.

Dấu ấn nổi bật nhất của WATEC là hệ thống đo mưa tự động VRain – sản phẩm công nghệ do đội ngũ kỹ sư Việt Nam nghiên cứu và phát triển. Đến nay, mạng lưới VRain đã phủ rộng trên khắp cả nước với hơn 2.900 trạm đo mưa tự động, trở thành hệ thống quan trắc mưa xã hội hóa lớn nhất Việt Nam. Bên cạnh đó, hơn 100 trạm cảnh báo lũ quét, sạt lở đất và ngập lụt thông minh của WATEC đang được vận hành tại nhiều địa phương thường xuyên chịu ảnh hưởng của thiên tai, góp phần nâng cao năng lực cảnh báo sớm, giảm thiểu thiệt hại về người và tài sản.

Không chỉ dừng lại ở thị trường trong nước, các giải pháp công nghệ của WATEC đã từng bước vươn ra thị trường quốc tế. Nhiều hệ thống quan trắc và cảnh báo thiên tai do doanh nghiệp phát triển đang được triển khai tại Philippines và Cuba – những quốc gia thường xuyên chịu tác động của bão, lũ và các hiện tượng thời tiết cực đoan. Việc công nghệ Việt Nam được các đối tác nước ngoài tin tưởng lựa chọn là minh chứng cho năng lực nghiên cứu, sáng tạo và khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp khoa học công nghệ trong nước.

Đặc biệt, ứng dụng VRain cũng cho phép người dân theo dõi lượng mưa theo thời gian thực, nhận cảnh báo mưa lớn, lũ lụt và các nguy cơ thiên tai ngay trên điện thoại thông minh. VRain từng được App Store giới thiệu và đánh giá cao nhờ khả năng cung cấp dữ liệu thời tiết hữu ích cho cộng đồng, đặc biệt tại những khu vực thường xuyên xảy ra mưa lũ.

Đằng sau những thành quả đó là tâm huyết của ông Văn Phú Chính – Chủ tịch HĐQT WATEC, nguyên Cục trưởng Cục Phòng, chống thiên tai, người được nhiều đồng nghiệp gọi là “cha đẻ” của thiết bị đo mưa VRain.

Từ công nghệ đến chính sách phòng chống thiên tai

Theo ông Văn Phú Chính, công nghệ chỉ thực sự có ý nghĩa khi phục vụ cuộc sống và bảo vệ người dân trước những rủi ro thiên tai. Chính vì vậy, ngay từ khi bắt tay nghiên cứu, WATEC đã đặt mục tiêu phát triển những sản phẩm có chi phí hợp lý, dễ triển khai nhưng vẫn đảm bảo độ chính xác và độ tin cậy cao, phù hợp với điều kiện thực tế tại Việt Nam.

“Thiên tai không chờ chúng ta chuẩn bị xong mới xảy ra. Mỗi phút cảnh báo sớm đều có thể giúp bảo vệ tính mạng, tài sản của người dân. Đó là động lực để chúng tôi không ngừng nghiên cứu, hoàn thiện công nghệ”, ông Chính chia sẻ.

Tuy nhiên, hành trình phát triển của các doanh nghiệp khoa học công nghệ vẫn còn không ít khó khăn. Đặc thù của lĩnh vực này là cần nguồn lực lớn cho nghiên cứu, thử nghiệm, hoàn thiện sản phẩm và thương mại hóa công nghệ. Trong khi đó, phần lớn doanh nghiệp khoa học công nghệ tại Việt Nam vẫn phải tự xoay xở nguồn vốn, đối mặt với nhiều rủi ro trong quá trình đổi mới sáng tạo.

Từ thực tiễn hoạt động của WATEC, ông Văn Phú Chính cho rằng cần có thêm những chính sách hỗ trợ thiết thực hơn từ Nhà nước, đặc biệt là nguồn ngân sách dành cho nghiên cứu, phát triển và ứng dụng khoa học công nghệ. Bên cạnh đó, các cơ quan quản lý cần tăng cường cơ chế đặt hàng sản phẩm công nghệ trong nước, tạo điều kiện để các doanh nghiệp khoa học công nghệ tham gia sâu hơn vào các chương trình phát triển kinh tế - xã hội và phòng chống thiên tai quốc gia.

Không chỉ là câu chuyện của riêng WATEC, đây cũng là mong muốn chung của nhiều doanh nghiệp khoa học công nghệ Việt Nam. Khi được tạo điều kiện thuận lợi về cơ chế, nguồn lực và môi trường phát triển, các doanh nghiệp sẽ có thêm động lực để đầu tư nghiên cứu, đổi mới sáng tạo và tạo ra những sản phẩm mang giá trị thực tiễn cao cho cộng đồng.

Từ hơn 2.900 trạm đo mưa tự động trải dài trên khắp Việt Nam đến những hệ thống cảnh báo thiên tai đang hoạt động tại Philippines hay Cuba, WATEC đang cho thấy khoa học công nghệ Việt Nam hoàn toàn có thể giải quyết những bài toán lớn của xã hội. Và hơn hết, đó là minh chứng cho khát vọng của những doanh nghiệp Việt đang kiên trì theo đuổi con đường đổi mới sáng tạo vì sự an toàn và phát triển bền vững của cộng đồng.