Tháo gỡ rào cản tín dụng, thúc đẩy liên kết HTX – doanh nghiệp

Theo ông Nguyễn Ngọc Cảnh, phát triển kinh tế hợp tác với HTX là nòng cốt cần được hỗ trợ bằng các chính sách tín dụng phù hợp với đặc thù hoạt động. Trên cơ sở đó, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đã triển khai nhiều giải pháp nhằm khơi thông nguồn vốn cho khu vực này.

Trước hết, chính sách tiền tệ được điều hành linh hoạt, góp phần ổn định kinh tế vĩ mô và tạo mặt bằng lãi suất thuận lợi. Trong năm 2025 và đầu năm 2026, các mức lãi suất điều hành tiếp tục được giữ ổn định, đồng thời các tổ chức tín dụng được yêu cầu tiết giảm chi phí để hạ lãi suất cho vay, hỗ trợ khu vực sản xuất kinh doanh.

Cùng với đó, tín dụng được định hướng vào các lĩnh vực ưu tiên như nông nghiệp, nông thôn và doanh nghiệp nhỏ và vừa, những khu vực có sự tham gia lớn của HTX. Việc tập trung dòng vốn đã giúp cải thiện khả năng tiếp cận tài chính, đặc biệt đối với các mô hình liên kết sản xuất.

Về cơ chế, Ngân hàng Nhà nước tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý, mở rộng các hình thức cấp tín dụng, trong đó có cho vay qua phương thức điện tử. Chính sách tín dụng nông nghiệp cũng được điều chỉnh theo hướng nới điều kiện vay và nâng hạn mức không có tài sản bảo đảm.

Theo đó, HTX có thể vay tối đa 5 tỷ đồng không cần thế chấp; với các dự án liên kết hoặc ứng dụng công nghệ cao, mức vay có thể đạt 70–80% giá trị. Cơ chế này giúp giảm đáng kể rào cản tiếp cận vốn và khuyến khích HTX tham gia vào các chuỗi giá trị.

Bên cạnh nguồn vốn thương mại, các chương trình tín dụng ưu đãi tiếp tục được triển khai với lãi suất thấp hơn thị trường, tập trung vào một số lĩnh vực như nông nghiệp công nghệ cao, lâm sản, thủy sản hay nhà ở xã hội. Đáng chú ý, các chương trình cho vay theo chuỗi liên kết đã bước đầu tạo hiệu ứng tích cực, thúc đẩy sự tham gia của cả HTX và doanh nghiệp.

Ngoài ra, ngành ngân hàng cũng đẩy mạnh đơn giản hóa thủ tục, ứng dụng chuyển đổi số trong cấp tín dụng và tăng cường kết nối với doanh nghiệp, HTX thông qua các chương trình đối thoại. Những hoạt động này góp phần cải thiện khả năng tiếp cận và sử dụng vốn hiệu quả hơn.

Dù vậy, dư nợ tín dụng dành cho HTX hiện vẫn ở mức khiêm tốn, khoảng 7.000 tỷ đồng. Nguyên nhân chủ yếu đến từ hạn chế nội tại như quy mô nhỏ, năng lực quản trị còn yếu, thiếu minh bạch tài chính và chưa xây dựng được phương án sản xuất kinh doanh khả thi.

Trong thời gian tới, Ngân hàng Nhà nước sẽ tiếp tục hoàn thiện cơ chế, mở rộng tín dụng ưu đãi và thúc đẩy ứng dụng công nghệ nhằm nâng cao khả năng tiếp cận vốn cho HTX. Đồng thời, việc tăng cường phối hợp giữa các bộ, ngành và địa phương trong phát triển chuỗi liên kết và nâng cao năng lực quản trị sẽ đóng vai trò quan trọng.

Các giải pháp từ ngành ngân hàng được kỳ vọng sẽ tạo lực đẩy giúp HTX vượt qua rào cản vốn, nâng cao hiệu quả hoạt động và từng bước khẳng định vị trí trong hệ sinh thái kinh tế.