Lạm phát Mỹ leo thang, Fed có thể tăng lãi suất vào cuối năm
Lạm phát tại Mỹ tiếp tục nóng lên trong tháng 4, đánh dấu tháng tăng mạnh thứ hai liên tiếp và ghi nhận mức tăng theo năm cao nhất trong gần ba năm. Diễn biến này không chỉ làm suy giảm kỳ vọng Fed sớm hạ lãi suất mà còn khiến thị trường tài chính bắt đầu tính đến khả năng cơ quan này có thể phải tăng lãi suất trở lại vào cuối năm nay.
Theo số liệu vừa được Cục Thống kê Lao động (BLS) thuộc Bộ Lao động Mỹ công bố, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) của Mỹ tăng 0,6% trong tháng 4, sau mức tăng mạnh 0,9% của tháng trước. Đáng chú ý, lạm phát tính theo năm đã tăng lên 3,8%, cao hơn mức 3,3% của tháng 3 và là mức cao nhất kể từ tháng 5/2023.
Động lực chính đẩy lạm phát đi lên tiếp tục đến từ giá năng lượng. Trong tháng 4, giá năng lượng tăng vọt 3,8%, đóng góp hơn 40% vào mức tăng chung của CPI. Trong khi đó, giá thực phẩm cũng tăng thêm 0,5%. Tính trong 12 tháng, giá năng lượng đã tăng tới 17,9%, còn giá thực phẩm tăng 3,2%, tạo áp lực ngày càng lớn lên chi phí sinh hoạt của người dân Mỹ.
Nếu loại trừ hai nhóm biến động mạnh là thực phẩm và năng lượng, CPI cơ bản vẫn tăng 0,4% so với tháng trước và tăng 2,8% so với cùng kỳ năm trước, cao hơn đáng kể so với mục tiêu lạm phát 2% mà Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) theo đuổi.
Theo bà Heather Long, Kinh tế trưởng tại Navy Federal Credit Union, lạm phát đang trở thành lực cản lớn nhất đối với nền kinh tế Mỹ. Bà cho rằng lần đầu tiên trong ba năm, tốc độ tăng giá đang “ăn mòn” toàn bộ mức tăng lương của người lao động, gây áp lực đặc biệt lớn lên các hộ gia đình trung lưu và thu nhập thấp.
Nhiều chuyên gia cảnh báo áp lực giá cả có thể chưa đạt đỉnh. Ông James McCann, chuyên gia kinh tế cấp cao kiêm chiến lược gia đầu tư tại Edward Jones ở Boston, nhận định nguy cơ lạm phát tiếp tục leo thang đang gia tăng trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị khiến hoạt động vận chuyển qua eo biển Hormuz bị gián đoạn, kéo theo rủi ro giá năng lượng còn tăng cao hơn nữa.
Đồng quan điểm, ông Peter Cardillo, chuyên gia kinh tế thị trường trưởng tại Spartan Securities ở New York, cho rằng nếu giá năng lượng không sớm hạ nhiệt, lạm phát nhiều khả năng sẽ tiếp tục tăng tốc trong các tháng tới. Theo ông, điều đáng lo ngại nhất hiện nay là nguy cơ lạm phát năng lượng lan rộng sang các lĩnh vực khác của nền kinh tế.
Bức tranh lạm phát nóng hơn dự báo cũng khiến triển vọng chính sách tiền tệ của Fed trở nên khó đoán hơn. Giới phân tích cho rằng khả năng Fed giảm lãi suất trong năm nay đang ngày càng thu hẹp.
Ông Peter Cardillo nhận định áp lực lạm phát hiện tại sẽ khiến Fed khó có dư địa để nới lỏng chính sách trong năm 2026. Trong khi đó, ông Matt Bush, chuyên gia kinh tế Mỹ tại Guggenheim Investments, cho rằng dữ liệu mới tiếp tục củng cố chiến lược “chờ đợi và quan sát” của Fed, bởi thị trường lao động vẫn ổn định và chưa tạo áp lực buộc ngân hàng trung ương phải hành động sớm.
Thậm chí, theo ông George Brown, chuyên gia kinh tế cao cấp tại Schroders ở London, cuộc tranh luận trên thị trường hiện không còn xoay quanh thời điểm Fed cắt giảm lãi suất, mà đã chuyển sang khả năng liệu Fed có phải tiếp tục thắt chặt chính sách hay không nếu lạm phát tiếp tục tăng mạnh.
Phản ứng sau báo cáo lạm phát, thị trường tài chính lập tức điều chỉnh kỳ vọng. Dữ liệu từ CME Group cho thấy các nhà giao dịch đã nâng xác suất Fed tăng lãi suất vào cuối năm lên khoảng 30%, phản ánh lo ngại ngày càng lớn rằng cuộc chiến chống lạm phát của Mỹ vẫn còn nhiều khó khăn phía trước.
