Khi đô thị và thiên nhiên cùng hiện diện trong “Mây qua mơ phố”

Từ ngày 08/08 đến 09/09/2026, tại Sigma Gallery (107 N3C, Global City, Bình Trưng, TP. HCM), triển lãm cá nhân “Mây qua mơ phố” (Clouds Passing Through an Urban Dream) của họa sĩ Nguyễn Xuân Anh mở cửa với công chúng. Triển lãm do Sigma Gallery giám tuyển và tổ chức, giới thiệu 26 tác phẩm sơn mài và sơn dầu được sáng tác trong những năm gần đây.

Theo đại diện Sigma Gallery, triển lãm đánh dấu một bước chuyển trong thực hành nghệ thuật của Nguyễn Xuân Anh, đồng thời mở ra cách nhìn mới về mối quan hệ giữa con người, đô thị và thiên nhiên trong bối cảnh đương đại.

Từ cảnh quan, đô thị hóa đến sự cộng sinh

Trong hơn hai thập kỷ sáng tác, Nguyễn Xuân Anh kiên trì theo đuổi đề tài cảnh quan và đô thị hóa – một chủ đề gắn với quá trình chuyển mình của Việt Nam từ đầu thế kỷ XXI.

Tuy nhiên, thay vì xem thiên nhiên và thành phố như hai thực thể đối lập, loạt tác phẩm lần này cho thấy sự chuyển biến trong tư duy của nghệ sĩ. Đô thị không còn là biểu tượng của sự xung đột với tự nhiên; thiên nhiên cũng không còn đơn thuần là hình ảnh của một miền ký ức đã mất.

Trong hội họa của Nguyễn Xuân Anh, hai yếu tố cùng tồn tại, chuyển hóa và nương tựa lẫn nhau, trở thành những biểu hiện khác nhau của cùng một không gian sống.

Khởi nguồn từ ý niệm “khi cảnh quan không còn là nơi chốn, mà trở thành trạng thái của con người”, triển lãm đặt ra câu hỏi về khả năng cảm nhận cái đẹp trong một thế giới ngày càng phức tạp. Nhịp phát triển của đô thị, công nghệ và trí tuệ nhân tạo đang liên tục thay đổi cách con người nhìn nhận và trải nghiệm cuộc sống.

Điểm đáng chú ý trong thực hành của Nguyễn Xuân Anh là cách ông tổ chức không gian bằng nhịp điệu thay vì phối cảnh truyền thống. Những lớp màu chồng phủ, các vệt cọ giàu tính biểu cảm cùng những khoảng trống được giữ lại có chủ ý khiến bề mặt tranh luôn ở trạng thái chuyển động.

Người xem không chỉ đứng bên ngoài để quan sát một phong cảnh mà được dẫn dắt bước vào dòng chảy của ánh sáng, ký ức và thời gian. Hội họa vì thế không chỉ tái hiện cảnh quan mà trở thành một trải nghiệm về sự hiện diện.

Hành trình qua ba không gian

Triển lãm được xây dựng như một hành trình thị giác gồm ba không gian: “Mơ Phố”, “Mây Qua” và “Cộng Sinh”.

“Mơ Phố” mở đầu bằng những tác phẩm sơn mài, nơi hình ảnh thành phố được tái cấu trúc qua ký ức. Những mái nhà, triền dốc, cây thông và khối kiến trúc không còn là mô tả một địa danh cụ thể mà trở thành những mảnh ghép của cảm xúc và thời gian.

Tiếp đó, “Mây Qua” giới thiệu loạt tranh sơn dầu khổ lớn. Thiên nhiên trong các tác phẩm được diễn giải bằng màu sắc và nhịp điệu nhiều hơn là hình tướng. Màu sắc không chỉ tạo nên bố cục mà còn dẫn dắt ánh nhìn, mở ra một không gian nơi thiên nhiên, ký ức và cảm xúc liên tục chuyển hóa vào nhau.

Khép lại triển lãm là “Cộng Sinh”, với tâm điểm là bộ tranh sơn mài ba tấm “Rừng hoang” (Wild Forest). Những thân cây uốn lượn, những dải nét đậm chất thư pháp và bề mặt sơn mài nhiều lớp tạo nên một trường năng lượng mạnh mẽ.

Ở đó, thiên nhiên không còn được nhìn như một đối tượng để chiêm ngưỡng mà trở thành một dòng chảy của sự sống. Ý niệm cộng sinh được thể hiện qua cách thiên nhiên, con người và không gian sống cùng tồn tại và chuyển hóa.

Thông qua “Mây qua mơ phố”, Nguyễn Xuân Anh tiếp tục theo đuổi mối quan tâm về cảnh quan và đô thị, đồng thời mở rộng suy tư về mối quan hệ giữa con người với thiên nhiên và không gian sống trong thế kỷ XXI.

Với Sigma Gallery, triển lãm cũng nằm trong định hướng xây dựng những dự án giám tuyển chủ động, nơi triển lãm không chỉ giới thiệu tác phẩm mà còn mở ra những đối thoại về nghệ thuật Việt Nam đương đại. Với Nguyễn Xuân Anh, “Mây qua mơ phố” là dấu mốc cho một giai đoạn sáng tác mới, nơi hội họa trở thành phương tiện để suy ngẫm về sự cộng sinh giữa con người, thiên nhiên và đô thị.