Điều gì đang thực sự xảy ra với thị trường vàng?
Thị trường tài chính toàn cầu đang chứng kiến một bước ngoặt đầy bất ngờ khi dòng tiền quay lưng với kênh trú ẩn truyền thống. Bất chấp những đợt sóng ngầm địa chính trị tại Trung Đông, giá vàng thế giới liên tục đổ đèo, kéo theo thị trường vàng trong nước sụt giảm nghiêm trọng, đẩy người đu đỉnh vào cảnh thua lỗ nặng nề.
Khi "bàn tay sắt" của Fed định hình lại cuộc chơi
Ghi nhận vào lúc 11 giờ 30 phút ngày 9/6, giá vàng thế giới giao ngay dậm chân tại chỗ quanh ngưỡng $4.330$ USD/ounce, sau khi chạm đáy thấp nhất trong vòng hai tháng qua. Dù có sự hồi phục nhẹ vào đầu phiên sáng, nhưng tính chung trong vòng một tháng qua, kim loại quý này đã bốc hơi đến 404 USD/ounce. Nếu đặt lên bàn cân với mức đỉnh lịch sử hồi cuối tháng 1, giá vàng thế giới đã lao dốc gần $1.300$ USD/ounce, tương đương mức giảm mạnh 23,6%.

Theo giới phân tích, đợt sụt giảm này không còn đơn thuần là một nhịp điều chỉnh kỹ thuật ngắn hạn, mà đang định hình một xu hướng giảm dài hạn rõ rệt. Động lực chính đẩy giá vàng vào thế thoái lui xuất phát từ "gáo nước lạnh" mang tên dữ liệu việc làm Mỹ được công bố vào cuối tuần trước.
Số liệu thống kê cho thấy nền kinh tế Mỹ đã tạo thêm tới 172.000 việc làm trong tháng 5, vượt xa mức dự báo khiêm tốn 85.000 của các chuyên gia kinh tế. Tỷ lệ thất nghiệp duy trì ổn định ở mức 4,3%, phản ánh một thị trường lao động vô cùng sung sức.
Đối với giới đầu tư toàn cầu, thông điệp này vô cùng rõ ràng: Một nền kinh tế quá khỏe mạnh sẽ triệt tiêu động lực nới lỏng tiền tệ của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed). Kỳ vọng về một chu kỳ cắt giảm lãi suất nhanh chóng gần như tan biến. Thay vào đó, thị trường đang đặt cược với xác suất hơn 70% rằng Fed sẽ giữ nguyên lãi suất cao, thậm chí thắt chặt tiền tệ hơn nữa vào tháng 12. Công cụ FedWatch và dự báo từ Goldman Sachs đều đồng thuận với kịch bản Fed giữ nguyên lãi suất đến hết năm và chỉ bắt đầu hạ nhiệt từ năm 2027.
Lãi suất neo cao trở thành bệ phóng cho đồng USD. Chỉ số USD Index duy trì vững vàng sát mốc đỉnh hai tháng tại 100,03 điểm. Khi đồng bạc xanh tăng giá và lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 2 năm đứng ở mức cao 4,158%, vàng – một tài sản không sinh lời – lập tức mất đi lợi thế cạnh tranh cốt lõi.
Nghịch lý Trung Đông và bài toán lạm phát từ giá dầu
Một điểm đáng chú ý trong làn sóng sụt giảm lần này là sự đứt gãy của quy luật địa chính trị truyền thống. Thông thường, rủi ro quân sự gia tăng sẽ kích hoạt dòng tiền đầu cơ đổ vào vàng. Tuy nhiên, bất chấp việc căng thẳng giữa Israel và Iran để ngỏ khả năng tái bùng phát các cuộc tấn công quân sự tại Lebanon (dù trước đó có lệnh ngừng bắn theo lời kêu gọi của Tổng thống Mỹ Donald Trump), giá vàng vẫn trượt dài.
Thay vì tìm đến vàng làm hầm trú ẩn, thị trường lại đang lo ngại về một hệ lụy khác: Giá dầu tăng. Hiện giá dầu Brent đã nhích lên 94,38 USD/thùng và dầu WTI đạt 91,41 USD/thùng. Giá năng lượng leo thang làm gia tăng áp lực lạm phát mới lên các nền kinh tế lớn. Trong bối cảnh đó, các ngân hàng trung ương, bao gồm cả Ngân hàng Trung ương Châu Âu (ECB) vốn đang rục rịch tăng lãi suất thêm 0,25 điểm phần trăm trong tuần này, buộc phải kéo dài thời kỳ thắt chặt tiền tệ.

Dưới góc nhìn kỹ thuật, các biểu đồ phân tích đang phát đi tín hiệu tiêu cực. Việc giá vàng đánh mất đường trung bình động 200 ngày gần đây đã kích hoạt các lệnh bán tháo từ các quỹ quản lý tài sản. Các chỉ báo kỹ thuật như đường MACD tiếp tục cắm xuống, trong khi chỉ số RSI đang tiến sát vùng quá bán. Giới phân tích dự báo mức hỗ trợ ngắn hạn của vàng sẽ nằm quanh mốc $4.242$ USD/ounce; nếu thủng mốc này, áp lực bán tháo sẽ càng khốc liệt. Ở chiều ngược lại, phe mua cần phải đẩy giá vượt ngưỡng $4.436$ USD/ounce mới mong đảo ngược được cục diện hiện tại.
Thị trường trong nước: Chênh lệch thu hẹp kỷ lục
Ăn theo đà giảm sâu của thế giới, thị trường vàng miếng SJC trong nước cũng trải qua những ngày biến động dữ dội chưa từng có. Chỉ trong vòng một tuần qua, giá vàng miếng SJC bán ra đã bốc hơi tới 13,7 triệu đồng/lượng. Đặc biệt, trong phiên giao dịch trước đó, thương hiệu này đã sụt giảm một mạch 6,4 triệu đồng/lượng, rơi từ mốc 150,2 triệu đồng/lượng xuống còn 143,8 triệu đồng/lượng và duy trì mức giá này cho đến trưa 9/6.
Ở chiều mua vào, giá vàng miếng SJC hiện chỉ còn 138,8 triệu đồng/lượng. Việc các doanh nghiệp kéo rộng biên độ chênh lệch mua - bán lên tới 5 triệu đồng/lượng – mức kỷ lục trong nhiều năm qua – cho thấy sự thận trọng tối đa của các nhà nhà đài trước rủi ro biến động giá. Trong khi đó, giá vàng nhẫn 9999 cũng lùi về mức 138,6 triệu đồng/lượng (mua vào) và 143,6 triệu đồng/lượng (bán ra), chỉ còn thấp hơn vàng miếng vỏn vẹn 200.000 đồng/lượng.

Một điểm sáng hiếm hoi từ đợt lao dốc này là khoảng cách giữa giá vàng trong nước và thế giới đã được thu hẹp mạnh mẽ. Quy đổi theo tỷ giá ngân hàng, giá vàng thế giới tương đương khoảng 137,8 triệu đồng/lượng, nghĩa là giá vàng miếng SJC hiện chỉ còn cao hơn thế giới khoảng 6 triệu đồng/lượng. Đây là mức chênh lệch thấp kỷ lục trong vài năm trở lại đây.
Tuy nhiên, đà giảm quá nhanh đã giáng một đòn nặng nề vào tâm lý người tiêu dùng. Những nhà đầu tư từng xuống tiền gom vàng ở vùng giá đỉnh 170 - 190 triệu đồng/lượng trước đây hiện đang gánh khoản lỗ ròng khổng lồ. Ngay cả những người tham gia "bắt đáy" ở vùng 160 triệu đồng/lượng gần đây cũng đã ngậm ngùi nhìn tài sản bốc hơi hơn 20 triệu đồng/lượng.
Tâm lý thua lỗ bao trùm khiến dòng tiền mới hoàn toàn rút lui, đẩy thị trường vào trạng thái mất đi mãi lực. Theo ghi nhận tại các đại lý và tiệm vàng lớn, nguồn cung vàng hiện tại khá dồi dào, các đơn vị sẵn sàng đáp ứng nhu cầu mà không còn xuất hiện cảnh tượng xếp hàng hay giới hạn số lượng mua như giai đoạn trước. Cùng xu hướng, thị trường bạc trong nước cũng hạ nhiệt, giao dịch quanh mức 2,57 triệu đồng/lượng (mua vào) và 2,66 triệu đồng/lượng (bán ra) tùy từng thương hiệu như Ancarat, SBJ hay Phú Quý.
Tuần lễ quyết định dòng tiền toàn cầu
Sự chú ý của toàn bộ giới tài chính toàn cầu lúc này đang dồn vào chuỗi dữ liệu kinh tế vĩ mô sắp được Washington công bố. Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) vào thứ Tư và Chỉ số giá sản xuất (PPI) vào thứ Năm sẽ là những mảnh ghép định hình rõ nét hơn bức tranh lạm phát của Mỹ, từ đó quyết định đường đi nước bước tiếp theo của Fed.
Song song đó, các phiên định hướng chính sách từ Ngân hàng Canada và Ngân hàng Trung ương Châu Âu cũng sẽ tác động mạnh đến dòng luân chuyển vốn. Sau nhiều tháng bị dẫn dắt bởi các tin tức chiến sự, các ngân hàng trung ương lớn rõ ràng đang giành lại quyền kiểm soát cục diện tài chính toàn cầu. Khi trật tự mới được thiết lập dựa trên nền tảng lãi suất cao, "hào quang" của vàng có lẽ sẽ phải tạm thời nhường chỗ cho sức mạnh của đồng USD.
