Doanh nhân -Doanh nghiệp
Từ xây nhà sang làm chip: Canh bạc sinh tồn của bất động sản Trung Quốc
Giữa lúc bất động sản Trung Quốc lao đao vì khủng hoảng nợ, nhiều doanh nghiệp địa ốc bất ngờ chuyển hướng sang sản xuất chip bán dẫn. Cơn sốt mới nhanh chóng đẩy giá cổ phiếu tăng mạnh, nhưng cũng làm dấy lên tranh cãi liệu đây là chiến lược tái cấu trúc kinh tế thực sự hay chỉ là “lớp áo công nghệ” để cứu thị trường và hút dòng tiền đầu cơ.
Giữa lúc ngành bất động sản Trung Quốc chìm sâu trong khủng hoảng thanh khoản, một xu hướng gây chú ý đang lan rộng trên thị trường tài chính nước này: các doanh nghiệp địa ốc đồng loạt công bố kế hoạch đầu tư vào ngành bán dẫn. Theo South China Morning Post (SCMP), chỉ cần gắn thêm cụm từ “sản xuất chip” vào chiến lược kinh doanh, cổ phiếu của nhiều công ty bất động sản trên sàn A-share đã tăng hàng chục đến hàng trăm phần trăm trong thời gian ngắn.
Hiện tượng này phản ánh rõ tâm lý đầu cơ và làn sóng FOMO của nhà đầu tư nhỏ lẻ Trung Quốc, trong bối cảnh ngành bán dẫn đang được xem là “chén thánh” mới của nền kinh tế. Tuy nhiên, dưới góc nhìn của giới phân tích quốc tế, đây không đơn thuần là một câu chuyện thị trường, mà còn là biểu hiện của quá trình dịch chuyển cấu trúc tăng trưởng của Trung Quốc.
Bloomberg cho rằng nhiều doanh nghiệp bất động sản thực chất đang “tech-washing” – tức mượn danh công nghệ để cải thiện hình ảnh tài chính, đẩy giá cổ phiếu hoặc giảm áp lực từ chủ nợ. Phần lớn các công ty này gần như không có kinh nghiệm trong lĩnh vực bán dẫn, vốn là ngành yêu cầu vốn đầu tư cực lớn, công nghệ phức tạp và chu kỳ nghiên cứu kéo dài nhiều năm.
Tuy nhiên, Financial Times nhận định làn sóng này không hoàn toàn ngẫu nhiên. Khi mô hình tăng trưởng dựa vào bất động sản – từng đóng góp khoảng 25–30% GDP Trung Quốc – dần suy yếu, Bắc Kinh đang thúc đẩy dòng vốn chuyển sang các ngành công nghệ lõi như trí tuệ nhân tạo, xe điện và bán dẫn nhằm xây dựng nền kinh tế tự chủ hơn.
Trong bối cảnh Mỹ và phương Tây siết chặt hạn chế xuất khẩu công nghệ, ngành chip trở thành ưu tiên chiến lược quốc gia của Trung Quốc. Theo Wall Street Journal, điều này tạo ra môi trường chính sách đặc biệt thuận lợi cho các doanh nghiệp gắn với lĩnh vực bán dẫn, từ ưu đãi thuế, trợ cấp đến hỗ trợ tín dụng.
Dù vậy, Reuters cảnh báo việc các công ty địa ốc ồ ạt lao vào ngành chip có thể dẫn đến nguy cơ phân bổ vốn sai lệch và hình thành bong bóng đầu cơ mới. Khác với bất động sản, sản xuất bán dẫn là cuộc chơi đòi hỏi công nghệ lõi, nhân lực chất lượng cao và hệ sinh thái công nghiệp cực kỳ phức tạp.
Giới chuyên gia cho rằng sự tham gia của các doanh nghiệp bất động sản khó có thể tạo ra đột phá ở phân khúc chip tiên tiến, nơi các tập đoàn như TSMC, Samsung Electronics hay ASML đang nắm lợi thế tuyệt đối về công nghệ và thiết bị.
Tuy nhiên, dòng vốn khổng lồ từ Trung Quốc có thể khiến thị trường chip đời cũ – loại chip sử dụng trong ô tô, thiết bị điện tử dân dụng và công nghiệp – trở nên cạnh tranh khốc liệt hơn trong tương lai, qua đó gây áp lực lên các nhà sản xuất tại Mỹ, Nhật Bản và châu Âu.
Ở góc độ rộng hơn, cơn sốt “bất động sản làm chip” cho thấy nền kinh tế Trung Quốc đang đứng giữa hai thái cực: sự suy tàn của mô hình tăng trưởng cũ dựa vào địa ốc và tham vọng xây dựng động lực tăng trưởng mới dựa trên công nghệ tự chủ. Nhưng trong ngắn hạn, nhiều chuyên gia cho rằng đây vẫn mang dáng dấp của một cuộc chơi tài chính và đầu cơ hơn là một cuộc cách mạng công nghệ thực sự.