Tiềm năng Việt
Việt Nam và Nhật Bản tài trợ gần 500 tỷ đồng cho 11 dự án nghiên cứu bán dẫn
Chương trình NEXUS giai đoạn 2025-2026 dành tổng nguồn lực gần 500 tỷ đồng tài trợ 11 dự án nghiên cứu chung giữa Việt Nam và Nhật Bản, tập trung vào công nghệ bán dẫn, chip AI, cảm biến thông minh và vật liệu thế hệ mới.
Ngày 9/11/2026, tại Tokyo (Nhật Bản), trong khuôn khổ Diễn đàn công tư về hợp tác kinh tế, khoa học và công nghệ Việt Nam - Nhật Bản, Bộ Khoa học và Công nghệ Việt Nam phối hợp với Bộ Giáo dục, Văn hóa, Thể thao, Khoa học và Công nghệ Nhật Bản (MEXT) tổ chức trao văn kiện tài trợ 11 dự án hợp tác nghiên cứu thuộc Chương trình NEXUS.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng lãnh đạo Đảng, Nhà nước Việt Nam; Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân và Bộ trưởng MEXT Yoshihiro Seki tham dự, chứng kiến lễ trao thỏa thuận hợp tác đồng tài trợ giữa Quỹ Phát triển khoa học và công nghệ Quốc gia Việt Nam (NAFOSTED) và Cơ quan Khoa học và Công nghệ Nhật Bản (JST).
Đại diện 11 nhóm nghiên cứu chung, gồm 22 nhà khoa học Việt Nam và Nhật Bản, cũng tham dự sự kiện. Theo đó, trong giai đoạn 2025-2026, NAFOSTED và JST đã lựa chọn đồng tài trợ 11 nhiệm vụ khoa học và công nghệ trong lĩnh vực bán dẫn thuộc Chương trình NEXUS. Tổng kinh phí tài trợ từ phía Nhật Bản là 2,6 tỷ Yên, tương đương khoảng 430 tỷ đồng; phía Việt Nam đóng góp 67 tỷ đồng. Tổng nguồn lực dành cho các dự án đạt gần 500 tỷ đồng.
Các nhiệm vụ nghiên cứu tập trung vào những hướng công nghệ có tiềm năng ứng dụng và giá trị chiến lược như chip AI công suất thấp, linh kiện điện tử thế hệ mới, công nghệ bán dẫn, vật liệu và quy trình chế tạo bán dẫn hợp chất. Bên cạnh đó, các nhóm nghiên cứu còn phát triển công nghệ cảm biến phát hiện đột biến DNA, vật liệu bán dẫn hai chiều và thiết bị MEMS phục vụ cảm biến thông minh, năng lượng bền vững.
Việc triển khai các dự án không chỉ mở rộng hợp tác nghiên cứu giữa hai nước mà còn tạo thêm nguồn lực phát triển công nghệ nền tảng, thúc đẩy kết nối đội ngũ khoa học và từng bước nâng cao năng lực nghiên cứu trong lĩnh vực bán dẫn của Việt Nam.
Đáng chú ý, hợp tác Việt Nam – Nhật Bản trong khuôn khổ NEXUS sẽ tiếp tục được mở rộng trong năm 2027. NAFOSTED và JST đã thống nhất kế hoạch kêu gọi các đề xuất hợp tác nghiên cứu chung trong hai lĩnh vực bán dẫn và trí tuệ nhân tạo (AI), đồng thời triển khai chương trình đào tạo 100 tiến sĩ AI.
Trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Nhật Bản, Bộ Khoa học và Công nghệ cũng tổ chức Hội thảo chuyên đề “Chương trình NEXUS hợp tác Việt Nam – Nhật Bản trong nghiên cứu phát triển và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao”.
Các hoạt động này cho thấy hợp tác khoa học và công nghệ đang trở thành một trụ cột quan trọng trong quan hệ Việt Nam - Nhật Bản, với trọng tâm là nghiên cứu công nghệ chiến lược và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao. Đối với Việt Nam, đây cũng là cơ hội tăng cường năng lực làm chủ công nghệ, mở rộng mạng lưới nghiên cứu quốc tế và tạo nền tảng cho sự tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị bán dẫn và AI.