Kinh tế địa phương

Tại buổi làm việc với Hội đồng Doanh nghiệp Việt Nam - Trung Quốc (VCBC), lãnh đạo tỉnh Điện Biên cho biết địa phương đang tìm kiếm các đối tác có năng lực trong nhiều lĩnh vực như phát triển hạ tầng khu, cụm công nghiệp, kinh tế cửa khẩu, logistics, chế biến nông, lâm sản, thể thao và nghỉ dưỡng. Đây được xem là những lĩnh vực có dư địa hợp tác, phù hợp với định hướng phát triển kinh tế của tỉnh trong giai đoạn tới.

Mở thêm không gian từ lợi thế cửa khẩu

Điện Biên nằm ở vị trí đặc biệt tại khu vực Tây Bắc, vừa tiếp giáp Vân Nam của Trung Quốc, vừa kết nối với các tỉnh Bắc Lào. Lợi thế địa lý này tạo điều kiện để địa phương mở rộng không gian hợp tác không chỉ trong trao đổi hàng hóa mà còn hướng tới vận tải, kho bãi, logistics, chế biến, phân phối và kết nối thị trường khu vực.

Một dấu mốc đáng chú ý là từ ngày 7/2/2026, Cửa khẩu A Pa Chải chính thức thực hiện hoạt động mua bán, trao đổi hàng hóa qua biên giới. Lô cà phê đầu tiên của Điện Biên cũng đã được thông quan tại đây, mở thêm hướng lưu thông hàng hóa giữa Điện Biên và Vân Nam.

Theo lãnh đạo tỉnh, kết quả bước đầu tại A Pa Chải mới chỉ mở ra một chặng đường hợp tác dài hơn. Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh Điện Biên Lê Thành Đô nhấn mạnh tỉnh mong muốn cùng các đối tác tiếp tục nghiên cứu, khai thác hiệu quả tuyến kết nối này, nhất là trong thương mại biên giới, logistics, nông nghiệp, chế biến và du lịch.

Cùng với A Pa Chải - Long Phú kết nối với Vân Nam, Cửa khẩu quốc tế Tây Trang mở hướng kết nối Điện Biên với các tỉnh Bắc Lào. Nếu hệ thống vận tải, kho vận và dịch vụ chuỗi cung ứng được tổ chức đồng bộ, Điện Biên có thêm điều kiện để hình thành điểm trung chuyển hàng hóa giữa Việt Nam, Tây Nam Trung Quốc và Bắc Lào.

Đây cũng là lý do tỉnh đang tìm kiếm những doanh nghiệp có kinh nghiệm trong lĩnh vực logistics, vận tải và chuỗi cung ứng để cùng nghiên cứu phương án đầu tư, tổ chức và vận hành phù hợp.

Tìm nhà đầu tư cho hạ tầng và công nghiệp

Trong phát triển công nghiệp, Điện Biên ưu tiên các đối tác có năng lực đầu tư hạ tầng khu, cụm công nghiệp, quản trị chuỗi cung ứng, sản xuất và chế biến. Các lĩnh vực được định hướng thu hút gồm công nghiệp sạch, chế biến sâu nông, lâm sản, công nghiệp hỗ trợ, hàng tiêu dùng, vật liệu mới và những dự án sử dụng hiệu quả năng lượng, tài nguyên.

Theo kế hoạch, năm 2026 tỉnh dự kiến thành lập Khu công nghiệp Thanh An với tổng diện tích hơn 105 ha cùng hai Cụm công nghiệp Thanh Yên 1 và Thanh Yên 2. Điện Biên cũng nghiên cứu thu hút đầu tư hạ tầng và các dự án sản xuất, kinh doanh tại khu vực cửa khẩu A Pa Chải - Long Phú.

Những địa điểm này được kỳ vọng trở thành cơ sở để doanh nghiệp hai bên khảo sát, đánh giá nhu cầu thị trường, điều kiện đầu tư cũng như khả năng kết nối với hệ thống giao thông và cửa khẩu.

Không chỉ tập trung vào công nghiệp và logistics, Điện Biên cũng muốn nâng cấp chuỗi giá trị nông nghiệp. Tỉnh hiện có các vùng nguyên liệu cà phê, mắc ca, gạo, chè, dược liệu và lâm sản. Thay vì chỉ xuất bán sản phẩm thô, định hướng được đặt ra là tìm kiếm đối tác cùng tham gia toàn bộ chuỗi, từ vùng nguyên liệu, sản xuất, chế biến, logistics đến phân phối.

Việc xây dựng thương hiệu, phát triển thương mại điện tử và từng bước đưa các sản phẩm thế mạnh tiếp cận sâu hơn thị trường Trung Quốc cũng được xác định là những hướng hợp tác tiềm năng.

Mở rộng hợp tác sang du lịch, thể thao và nghỉ dưỡng

Bên cạnh sản xuất và thương mại, Điện Biên đang mở rộng danh mục hợp tác sang du lịch, thể thao và nghỉ dưỡng. Với giá trị lịch sử gắn với Chiến thắng Điện Biên Phủ, cảnh quan tự nhiên và bản sắc văn hóa đa dạng của các dân tộc, địa phương có cơ sở để phát triển thêm các sản phẩm du lịch chuyên biệt.

Tỉnh mong muốn kết nối với các doanh nghiệp lữ hành, đơn vị dịch vụ, nhà đầu tư và nền tảng du lịch của Trung Quốc để nghiên cứu các sản phẩm phù hợp, đồng thời thúc đẩy trao đổi khách giữa Điện Biên, Vân Nam, Luông Pha Bang và các địa phương Bắc Lào.

Các dự án thể thao, nghỉ dưỡng khoáng nóng, sân golf và du lịch trải nghiệm cũng được đặt ra như những hướng có thể bổ sung dịch vụ cho điểm đến. Tuy nhiên, các ý tưởng này vẫn cần được cụ thể hóa thông qua khảo sát thực tế và đề xuất của nhà đầu tư.

VCBC làm cầu nối doanh nghiệp hai nước

Từ phía Hội đồng Doanh nghiệp Việt Nam - Trung Quốc, Chủ tịch VCBC Steve Bùi cho biết Hội đồng là tổ chức tư nhân, phi lợi nhuận, chính thức hoạt động từ tháng 8/2024 sau hơn hai năm chuẩn bị. VCBC có trụ sở tại Việt Nam và mạng lưới hoạt động tại nhiều tỉnh, thành phố của Trung Quốc.

VCBC xác định sứ mệnh là “kết nối - hỗ trợ - đồng hành”, hướng tới trở thành địa chỉ để doanh nghiệp hai nước tìm hiểu thị trường, kết nối đối tác, tiếp cận cơ hội đầu tư, trao đổi thông tin, tháo gỡ các vấn đề về chính sách, pháp lý và thúc đẩy hợp tác công nghệ.

Theo thông tin VCBC cung cấp, đến cuối năm 2024, Hội đồng đã thu hút hơn 300 doanh nghiệp thành viên hoạt động trong các lĩnh vực công nghiệp chế biến, sản xuất công nghệ cao, logistics, thương mại, bất động sản công nghiệp, nông nghiệp công nghệ cao, năng lượng tái tạo và tài chính. Đây cũng là những lĩnh vực có nhiều điểm giao với nhu cầu tìm kiếm đối tác của Điện Biên.

Hai bên đang hướng tới những bước hợp tác cụ thể hơn. Điện Biên đề nghị VCBC giới thiệu các doanh nghiệp có năng lực, kinh nghiệm và nhu cầu phù hợp; chia sẻ những tiêu chí mà doanh nghiệp Trung Quốc quan tâm khi lựa chọn địa điểm đầu tư; đồng thời phối hợp tổ chức các đoàn khảo sát thực tế tại tỉnh.

Về phía địa phương, UBND tỉnh Điện Biên sẽ chỉ đạo các cơ quan chuyên môn cung cấp thông tin về quy hoạch, quỹ đất, hạ tầng và danh mục dự án; phối hợp khảo sát thực địa và hướng dẫn các thủ tục liên quan đến đầu tư, đất đai, xây dựng, môi trường.

Một mốc kết nối quan trọng được hai bên quan tâm là Hội nghị Xúc tiến Đầu tư quốc tế năm 2026 giữa Điện Biên, Vân Nam và Luông Pha Bang, diễn ra từ ngày 17-19/10/2026, trong đó phiên toàn thể tổ chức ngày 19/10 tại Điện Biên. Lãnh đạo tỉnh đã mời Chủ tịch Steve Bùi, Ban lãnh đạo VCBC và các doanh nghiệp thành viên tham dự, chia sẻ ý kiến và nghiên cứu khả năng ký kết các biên bản ghi nhớ hoặc thỏa thuận hợp tác nếu có nội dung phù hợp.

Từ lợi thế vị trí địa lý, nhu cầu phát triển của địa phương và mạng lưới doanh nghiệp của VCBC, Điện Biên đang từng bước chuyển hoạt động xúc tiến đầu tư từ kết nối chung sang tìm kiếm những dự án cụ thể. Những chuyến khảo sát thực tế, hồ sơ dự án đầy đủ thông tin và các cuộc làm việc trực tiếp giữa nhà đầu tư với cơ quan chuyên môn sẽ là cơ sở để các cơ hội hợp tác được cụ thể hóa trong hạ tầng công nghiệp, kinh tế cửa khẩu, logistics, chế biến nông - lâm sản, thể thao và nghỉ dưỡng.

Phạm Thế Nam