Văn hóa - Du lịch
Vườn Quốc gia Chư Yang Sin: Phát huy hiệu quả quản lý bảo vệ gắn với giao khoán rừng cho cộng đồng
Trong bối cảnh công tác bảo vệ rừng tiếp tục đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức, Vườn Quốc gia Chư Yang Sin đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp quản lý, bảo vệ rừng và phát huy hiệu quả chính sách giao khoán bảo vệ rừng, tạo sự chuyển biến tích cực trong nhận thức và trách nhiệm của người dân vùng đệm.
Hiện Vườn Quốc gia Chư Yang Sin đang quản lý hơn 59.484ha rừng và đất lâm nghiệp. Với địa hình rộng lớn, hiểm trở, nhiều khu vực giáp ranh tiềm ẩn nguy cơ xâm lấn đất rừng, khai thác lâm sản và săn bắt động vật hoang dã trái phép, đơn vị đã tăng cường lực lượng bám rừng, đẩy mạnh công tác tuần tra, kiểm soát và phối hợp với chính quyền địa phương trong quản lý bảo vệ rừng.
Trong năm 2025, lực lượng kiểm lâm của Vườn đã tổ chức 1.993 đợt tuần tra, truy quét; trực bảo vệ rừng 528 đêm; phát hiện, đuổi và trục xuất 291 đối tượng vào rừng trái phép; tháo gỡ 3.116 dây bẫy động vật hoang dã, phá bỏ 29 lán trại dựng trái phép trong rừng. Đặc biệt, đơn vị không để xảy ra cháy rừng trên toàn bộ diện tích được giao quản lý.
Song song với các biện pháp nghiệp vụ, công tác tuyên truyền được triển khai sâu rộng tại cộng đồng. Trong năm, Vườn đã tổ chức tuyên truyền tại 80 thôn, buôn vùng đệm; phối hợp với các trường học tổ chức nhiều hoạt động giáo dục môi trường, góp phần nâng cao nhận thức của người dân về bảo vệ rừng, phòng cháy chữa cháy rừng và bảo tồn đa dạng sinh học.
Một trong những điểm nhấn nổi bật là việc thực hiện chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng và giao khoán bảo vệ rừng. Năm 2025, từ nguồn kinh phí chi trả dịch vụ môi trường rừng hơn 25,6 tỷ đồng, Vườn Quốc gia Chư Yang Sin đã duy trì giao khoán bảo vệ 40.317,71ha rừng cho 176 nhóm hộ với 1.485 hộ gia đình tham gia. Tổng kinh phí giao khoán đạt trên 15 tỷ đồng.
Các hộ nhận khoán đã trở thành lực lượng nòng cốt tại cơ sở, tham gia 18.867 lượt tuần tra rừng cùng lực lượng kiểm lâm. Thông qua cơ chế giao khoán, người dân không chỉ có thêm nguồn thu nhập ổn định mà còn trực tiếp tham gia phát hiện, ngăn chặn các hành vi xâm hại tài nguyên rừng ngay từ cơ sở.
Đánh giá kết quả giai đoạn 2021 - 2025 cho thấy, chính sách giao khoán bảo vệ rừng đã phát huy hiệu quả rõ rệt trong việc huy động cộng đồng tham gia quản lý tài nguyên rừng, giảm các hành vi vi phạm lâm luật và từng bước xây dựng ý thức trách nhiệm của người dân đối với công tác bảo vệ rừng.
Bên cạnh đó, Vườn còn triển khai hỗ trợ 22 thôn, buôn vùng đệm với tổng kinh phí 1,1 tỷ đồng; thực hiện các chính sách hỗ trợ người dân theo quy định của nhà nước, góp phần cải thiện sinh kế, giảm áp lực khai thác tài nguyên rừng và tăng cường mối quan hệ gắn bó giữa chủ rừng với cộng đồng địa phương.
Những kết quả đạt được trong năm 2025 tiếp tục khẳng định hiệu quả của mô hình quản lý bảo vệ rừng dựa vào cộng đồng tại Vườn Quốc gia Chư Yang Sin. Đây là nền tảng quan trọng để đơn vị thực hiện mục tiêu bảo vệ bền vững hơn 59.000ha rừng đặc dụng, bảo tồn đa dạng sinh học và phát huy giá trị hệ sinh thái rừng trong những năm tới.