Đời sống
Gen Z kéo “công nghệ cổ điển” trở lại: Từ điện thoại nắp gập đến máy nghe CD, một thị trường tỷ USD đang hồi sinh
Trong lúc thị trường công nghệ toàn cầu tiếp tục chạy đua với trí tuệ nhân tạo, điện thoại siêu mỏng và hệ sinh thái kết nối toàn diện, một xu hướng tiêu dùng ngược chiều lại đang âm thầm bùng nổ: sự trở lại của các thiết bị điện tử “retro tech” – công nghệ cổ điển.
Từ điện thoại nắp gập, máy nghe đĩa CD, máy MP3 đến máy ảnh kỹ thuật số đời cũ, những sản phẩm từng bị xem là lỗi thời nay đang được thế hệ Z săn lùng như một biểu tượng mới của phong cách sống và sự tự do số.
Theo Business Insider, làn sóng này được thúc đẩy mạnh bởi các startup chuyên kinh doanh thiết bị điện tử hoài cổ, tiêu biểu là Kickback – mô hình do London Jackson, chàng trai 28 tuổi sống tại New York sáng lập. Công ty chuyên bán các thiết bị công nghệ đời cũ đã qua tân trang, hướng đến nhóm khách hàng trẻ muốn thoát khỏi cảm giác “bão hòa công nghệ” của thời đại smartphone.
London Jackson cho rằng thị trường công nghệ hiện tại đang trở nên giống nhau, nơi các thiết bị dù mạnh hơn nhưng ngày càng thiếu cá tính. Với nhiều người trẻ, smartphone hiện đại không còn mang lại cảm giác hứng thú mà ngược lại tạo ra trạng thái “kiệt sức kỹ thuật số”, khi mọi hoạt động giải trí, làm việc và giao tiếp đều bị kéo vào màn hình cảm ứng và thuật toán mạng xã hội.
Từ góc nhìn tâm lý tiêu dùng, Reuters và BBC nhận định sự trở lại của “dumb phone” – những chiếc điện thoại tối giản không tích hợp internet phức tạp – phản ánh nhu cầu “digital detox” ngày càng rõ nét trong giới trẻ toàn cầu. Sau nhiều năm sống cùng TikTok, Instagram hay các nền tảng video ngắn, Gen Z bắt đầu tìm kiếm cách kiểm soát sự chú ý và giảm áp lực kết nối liên tục.
Không ít người trẻ chuyển sang dùng điện thoại nắp gập chỉ để nghe gọi và nhắn tin, trong khi các thiết bị như máy ảnh point-and-shoot hay máy nghe nhạc MP3 được xem như công cụ giúp họ tận hưởng trải nghiệm “thật” hơn thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào smartphone.
Giới phân tích cho rằng đây không đơn thuần là xu hướng hoài cổ. Đằng sau sự hồi sinh của retro tech là sự thay đổi sâu sắc trong tư duy tiêu dùng của thế hệ trẻ, nơi yếu tố cảm xúc và sức khỏe tinh thần bắt đầu có giá trị ngang bằng với hiệu năng công nghệ.
Bloomberg và Financial Times đánh giá xu hướng này còn tạo ra tác động kinh tế đáng kể đối với thị trường điện tử toàn cầu. Thị trường thiết bị tân trang và đồ điện tử cũ hiện ghi nhận tốc độ tăng trưởng hai con số tại nhiều quốc gia, trong bối cảnh người tiêu dùng ngày càng quan tâm đến tính bền vững và kinh tế tuần hoàn.
Việc kéo dài vòng đời sản phẩm công nghệ không chỉ giúp giảm chi phí tiêu dùng mà còn góp phần hạn chế rác thải điện tử – một trong những vấn đề môi trường nghiêm trọng nhất hiện nay. Với nguồn cung giá rẻ nhưng nhu cầu tăng nhanh nhờ yếu tố văn hóa và xu hướng, phân khúc retro tech đang trở thành “mỏ vàng” mới của nhiều startup công nghệ tiêu dùng.
Các chuyên gia cho rằng dù điện thoại nắp gập hay máy nghe CD khó có thể thay thế smartphone hiện đại, nhưng sự trỗi dậy của retro tech đang đóng vai trò như một “phong vũ biểu” phản ánh mức độ mệt mỏi của xã hội trước thời đại siêu kết nối.
Xu hướng này đồng thời tạo áp lực buộc các “ông lớn” công nghệ phải điều chỉnh chiến lược thiết kế. Trong tương lai gần, thị trường có thể chứng kiến sự trở lại của các dòng smartphone mang phong cách hoài cổ hoặc những chế độ “dumb mode” giúp người dùng tạm thời vô hiệu hóa mạng xã hội và các ứng dụng gây xao nhãng.
Từ một trào lưu nhỏ của giới trẻ phương Tây, retro tech đang dần lan sang các thị trường châu Á, nơi người tiêu dùng trẻ ngày càng quan tâm đến dấu chân số cá nhân và lối sống công nghệ bền vững. Trong bối cảnh đó, những thiết bị từng bị xem là lỗi thời lại đang tìm được vòng đời mới giữa kỷ nguyên số hiện đại nhất từ trước đến nay.